با دوخت کاور تشک 🛏️ در خانه می‌ توانید روکشی متناسب با ابعاد تخت خود داشته باشید و از تشک در برابر گرد و غبار، آلودگی و لکه محافظت کنید. کافی است پارچه مناسبی انتخاب و با اندازه‌گیری دقیق، الگوی کاور را حاضر کنید. کاور ها معمولا در دو مدل کش‌ دار برای استفاده روزمره و تعویض آسان، و زیپ‌دار، برای کاور کامل تشک دوخته می‌ شوند. در این راهنما از آی آر میکس، نحوه محاسبه متراژ پارچه، الگوی برش و مراحل دوخت هر دو مدل را قدم‌ به‌ قدم بررسی می کنیم.

آموزش دوخت کاور تشک تخت خواب

برای دوخت کاور تشک تخت دو نفره یا یک‌ نفره، ابتدا باید ابعاد طول، عرض و ارتفاع تشک را دقیق اندازه بگیرید. اندازه گیری دقیق باعث می شود تا روکش بعد از دوخت نه بیش از حد تنگ باشد و نه روی سطح آن چین بخورد. در طرز دوخت کاور تشک تخت یک نفره، ابتدا چهار گوشه پارچه را متناسب با ارتفاع تشک برش می‌ زنید. سپس لبه‌ ها را به هم می‌ دوزید و با عبور کش، کاور را روی تخت ثابت می‌ کنید. برای مدل دو نفره نیز همین الگو قابل استفاده است. اما باید عرض تشک و متراژ پارچه را متناسب با ابعاد آن تغییر دهید! اگر پوشش کامل‌ تری می‌خواهید، می‌ توانید به‌ جای مدل کش‌ دار، کاور زیپ‌دار بدوزید که قسمت‌ های رویی، زیرین و دیواره‌ های تشک را در بر می‌ گیرد.

اندازه‌گیری تشک و محاسبه متراژ پارچه مورد نیاز

ابتدا با متر خیاطی، طول و عرض سطح تشک را از لبه تا لبه اندازه بگیرید و سپس ارتفاع آن را از سطح بالایی تا قسمت زیرین محاسبه کنید. در مرحله بعد، مشخص کنید چه مقدار از پارچه باید از هر طرف تشک پایین برود و زیر آن قرار بگیرد. برای مثال، اگر می‌ خواهید کاور ۱۰ سانتی‌ متر زیر تشک جمع شود، این مقدار را هم در محاسبات لحاظ کنید. برای به دست آوردن اندازه برش پارچه در مدل کش‌ دار، باید طول و عرض تشک را به‌ علاوه دو برابر مجموع ارتفاع تشک و مقدار پارچه زیر آن محاسبه کنید.در نهایت جای دوخت را نیز به هر طرف اضافه کنید. در مدل زیپ‌ دار نیز علاوه بر اندازه پنل رویی و زیرین، باید محیط تشک را برای محاسبه طول نوار های کناری در نظر بگیرید. با این روش می‌ توانید متراژ مورد نیاز برای تشک یک‌ نفره، دو نفره یا مهمان را بدون کمبود پارچه محاسبه کنید.

برش پارچه و آماده‌ سازی الگو دوخت

بعد از محاسبه متراژ، پارچه را روی سطحی صاف و تمیز پهن کنید و اندازه‌ ها را با خط‌ کش و صابون خیاطی روی آن علامت بزنید. برای مدل کش‌ دار، چهار گوشه پارچه را به شکل مربع و متناسب با ارتفاع تشک و مقدار پارچه زیر آن برش دهید. سپس لبه‌ های هر گوشه را برای دوخت به هم نزدیک کنید. در مدل زیپ‌ دار، پنل رویی، پنل زیرین و نوار های کناری را به‌ صورت جداگانه برش بزنیدو دقت کنید محل نصب زیپ را باید از همان ابتدا مشخص کنید. اگر قصد دارید از همین روش برای آموزش دوخت ملحفه تشک مهمان استفاده کنید، کافی است اندازه‌ ها را بر اساس تشک مهمان تغییر دهید و مقدار پارچه زیر تشک را متناسب با ضخامت آن در نظر بگیرید. فراموش نکنید که برای تمام قطعات، جای دوخت در نظر بگیرید و قبل از برش نهایی، اندازه‌ ها را دوباره کنترل کنید.

آموزش دوخت کاور تشک تخت زیپ دار

اگر می‌ خواهید کاور تمام سطح تشک را بپوشاند و هنگام استفاده از جای خود خارج نشود، مدل زیپ‌ دار انتخاب مناسبی است. برخلاف ملحفه‌ های معمولی، این کاور مانند یک محفظه پارچه‌ ای دور تشک قرار می‌ گیرد و احتمال سر خوردن روتختی یا جابجایی روکش را کاهش می‌ دهد. در ادامه، آموزش دوخت ملحفه تشک یک نفره زیپدار را مرحله‌ به‌ مرحله توضیح می‌ دهیم. البته همین الگو برای تشک دو نفره نیز قابل اجرا است و فقط باید اندازه قطعات را تغییر دهید.

۱- آماده‌ سازی و برش قطعات کاور

بعد از اندازه‌ گیری تشک و محاسبه متراژ پارچه، ابتدا آن را روی سطح صاف پهن کنید و اتو بزنید تا چروک‌ ها باعث خطا در برش نشوند. برای دوخت کاور زیپ‌ دار به سه بخش اصلی نیاز دارید.

یک مستطیل برای سطح رویی، یک مستطیل برای قسمت زیرین و نوارهایی برای پوشاندن دیواره‌ های تشک. طول نوار های کناری باید متناسب با محیط تشک و عرض آن‌ ها برابر با ارتفاع تشک به‌ علاوه جای دوخت باشد. اگر عرض پارچه برای برش یک‌ تکه کافی نیست، نوار های کناری را از چند قسمت برش بزنید و به هم متصل کنید. بهتر است محل اتصال این تکه‌ ها در گوشه‌ ها نباشد تا ضخامت اضافی ایجاد نشود.

۲- دوخت زیپ و آماده‌ سازی دهانه کاور

برای اینکه بتوانید تشک را به‌ راحتی داخل کاور قرار دهید، باید زیپ را در یکی از قسمت‌ های کناری یا نزدیک لبه پنل زیرین نصب کنید. برای تشک‌ های ضخیم، بهتر است دهانه بازشو طول بیشتری داشته باشد. ابتدا محل زیپ را روی پارچه علامت بزنید، دو لبه پارچه را متناسب با نوار های زیپ آماده کنید و زیپ را با پایه مخصوص چرخ خیاطی بدوزید.

قبل از دوخت نهایی، آن را چند بار باز و بسته کنید تا مطمین شوید روان حرکت میکند و پارچه در دندانه‌ ها گیر نمیکند.

۳- اتصال نوارهای کناری به پنل رویی

حالا نوار های کناری را به دور پنل بالایی متصل کنید. برای این کار ابتدا وسط هر ضلع را مشخص کنید و سپس گوشه‌ های پارچه را با سوزن ته‌ گرد به یکدیگر ثابت کنید. دقت کنید روی پارچه‌ ها مقابل یکدیگر قرار بگیرند و درزها در سمت داخلی کار باشند. سپس با فاصله حدود یک سانتی‌ متر از لبه، دور تا دور پنل را بدوزید. در قسمت گوشه‌ ها، پارچه را بدون کشیدن یا ایجاد چین اضافی به چرخ هدایت کنید.

۴- اتصال قسمت زیرین و تکمیل زیپ

پس از دوخت قسمت رویی، نوار های کناری را به پنل زیرین متصل کنید. اما پیش از بستن کامل درزها، محل دهانه زیپ را بررسی کنید. اگر زیپ را در یکی از ضلع‌ های کناری قرار دادید، دو سر آن باید به‌ درستی به درز های مجاور متصل شوند و فضا کافی برای باز شدن داشته باشند. در این مرحله ابتدا قسمت‌ های ثابت را بدوزید و سپس لبه‌ های دهانه را به نوار زیپ متصل کنید. برای استحکام بیشتر، ابتدا و انتها زیپ را چند بار با دوخت رفت‌ و برگشتی محکم کنید. در پایان، تمام لبه‌ های داخلی را با سردوز یا دوخت زیگزاگ تمیز کنید.

۵- برگرداندن کاور و امتحان کردن روی تشک

در آخر، زیپ را باز کنید و کاور را به سمت روی پارچه برگردانید تا درز ها داخل کار قرار بگیرند. ابتدا گوشه‌ ها را مرتب کنید و سپس تشک را به‌ آرامی از دهانه زیپ وارد کاور کنید. بعد از قرار گیری تشک در جای خود، زیپ را ببندید و بررسی کنید که پارچه روی سطح تشک صاف باشد. اگر کاور بیش از حد تنگ است، به آن فشار وارد نکنید. بلکه اندازه درز ها و پنل‌ های کناری را مجددا بررسی کنید. در پایان، یک بار زیپ را کاملا باز و بسته کنید تا از استحکام دوخت و عملکرد صحیح آن مطمین شوید.

آموزش دوخت کاور تشک کشدار

اگر می‌ خواهید کاور تشک هنگام خواب و جابجایی از گوشه‌ ها جدا نشود، مدل کش‌ دار انتخاب ساده و کاربردی‌ تری است. در این روش، با برش چهار گوشه پارچه و دوخت کش در لبه‌ های کاور، روکشی متناسب با ابعاد تشک آماده می‌ کنید که به‌ خوبی روی آن ثابت می‌ ماند. این مدل برای تشک‌ های یک‌ نفره و دونفره قابل استفاده است و برای دوخت آن به مهارت حرفه‌ ای خیاطی نیاز ندارید.

۱- آماده‌ سازی پارچه و برش چهار گوشه

ابتدا پارچه را بشویید و اتو کنید تا آب‌ رفت احتمالی آن قبل از برش اتفاق بیفتد و اندازه کاور پس از اولین شستوشو تغییر نکند. سپس مستطیل اصلی را طبق ابعادی که در مرحله اندازه‌ گیری به دست آوردید، روی پارچه رسم کنید. از هر چهار گوشه، مربعی به اندازه مجموع ارتفاع تشک، مقدار پارچه‌ ای که قرار است زیر تشک قرار بگیرد و جای دوخت برش بزنید. برای مثال، اگر ارتفاع تشک ۲۰ سانتی‌ متر و مقدار پارچه زیر آن ۱۰ سانتی‌ متر باشد، با در نظر گرفتن یک سانتی‌ متر جای دوخت برای هر لبه، مربع‌ های ۳۱ در ۳۱ سانتی‌ متری برش دهید. پیش از قیچی کردن، اندازه هر چهار گوشه را بررسی کنید تا کاور پس از دوخت نامتقارن نشود.

۲- دوخت گوشه‌ ها و فرم دهی به کاور

بعد از برش چهار گوشه، لبه‌ های هر قسمت را روی هم قرار دهید. به‌ طوری‌ که روی پارچه‌ ها مقابل یکدیگر باشند. سپس آن‌ ها را با سوزن ته‌ گرد ثابت کنید و با فاصله حدود یک سانتی‌ متر از لبه بدوزید. این کار را برای هر چهار گوشه تکرار کنید تا پارچه از حالت مستطیل تخت خارج شود و دیواره‌ هایی متناسب با ارتفاع تشک پیدا کند. در پایان، لبه درز ها را با سردوز یا دوخت زیگزاگ تمیز کنید تا هنگام شستوشو ریش‌ ریش نشوند. اگر تشک شما ضخیم است، قبل از ادامه کار کاور را روی آن امتحان کنید.

۳- آماده سازی لبه کاور برای عبور کش

حالا باید دور تا دور لبه آزاد کاور را به شکلی بدوزید که کش بتواند از داخل آن عبور کند. ابتدا حدود یک سانتی‌ متر از لبه پارچه را به داخل تا بزنید و اتو کنید. سپس با توجه به عرض کش، دوباره آن را تا بزنید. برای کشی با عرض حدود ۱ تا ۱.۵ سانتی‌ متر، تونلی با عرض ۲ تا ۲.۵ سانتی‌ متر مناسب است. در امتداد لبه تا خورده دوخت مستقیم بزنید، اما حدود ۴ تا ۵ سانتی‌ متر از مسیر را باز بگذارید تا بتوانید کش را از آن عبور دهید. هنگام دوخت دقت کنید فضا تونل از عرض کش کمی بیشتر باشد تا کش بدون گیر کردن در پارچه حرکت کند.

۴- عبور کش و محکم کردن دو سر آن

یک سر کش را به سنجاق قفلی وصل کنید و آن را از داخل تونل پارچه عبور دهید تا از سمت دیگر خارج شود. کش را ابتدا کمی بلندتر در نظر بگیرید و سپس با قرارگیری کاور روی تشک، طول مناسب آن را تنظیم کنید. زیرا اندازه کش به ابعاد تشک، میزان کشسانی آن و مقدار پارچه‌ ای که زیر تشک قرار می‌ گیرد بستگی دارد. کش باید به‌ اندازه‌ ای جمع شود که کاور روی تشک ثابت بماند. اما آنقدر سفت نباشد که لبه‌ های تشک را بالا بکشد یا روی پارچه چین‌ های زیادی ایجاد کند.

پس از تنظیم، دو سر کش را روی هم قرار دهید و با چند ردیف دوخت رفت‌ و برگشت محکم کنید. سپس کش را داخل تونل بکشید تا محل اتصال آن پنهان شود و قسمت بازمانده پارچه را بدوزید.

۵- اصلاح اندازه نهایی

در آخر، کاور را روی تشک قرار دهید و گوشه‌ ها و لبه‌ های آن را مرتب کنید. اگر پارچه روی سطح تشک چین می‌ خورد یا گوشه‌ ها بیش از حد جمع می‌ شوند، کش را کمی آزاد تر کنید. اما اگر لبه‌ های کاور از زیر تشک بیرون می‌ آیند، کش را کمی کوتاه‌ تر کنید تا بهتر در جای خود بماند. در این مدل می‌ توانید به‌ جای عبور کش در تمام محیط، فقط در چهار گوشه کش بدوزید. برای این کار نوار های کشی را در قسمت زیرین هر گوشه و به‌صورت مورب نصب کنید. این روش برای ثابت نگه داشتن گوشه‌ ها مناسب است. پس از اطمینان از اندازه و نحوه قرارگیری کاور، درزها را اتو کنید تا دوخت نهایی مرتب‌ تر باشد.

جمع بندی

در نهایت، برای افزایش دوام کاور تشک، پارچه‌ ای را انتخاب کنید که در برابر شستوشوی مکرر مقاوم باشد و رنگ آن به‌ راحتی تغییر نکند. اگر تشک فومی یا طبی دارید، پارچه‌ های نرم و انعطاف‌ پذیر انتخاب مناسب‌ تری هستند. چون بهتر با فرم تشک هماهنگ می‌ شوند و روی راحتی آن تاثیر کمتری می‌ گذارند. همچنین بهتر است کاور را متناسب با فصل و نیاز خود انتخاب کنید. پارچه‌ های نخی و تنفس‌ پذیر برای استفاده روزمره مناسب‌ هستند، در حالی‌ که پارچه‌ های ضد آب برای محافظت در برابر نفوذ مایعات کاربرد دارند. هنگام شستوشو نیز به دستورالعمل نگهداری پارچه توجه کنید تا کش خاصیت ارتجاعی خود را از دست ندهد.

نظرات و پیشنهادات شما؟

شما برای دوخت کاور تشک تک نفره یا دو نفره کدام دوخت را ترجیح می دهید؟ چالش و تجربه شما هنگام دوخت و تهیه پارچه چه بود؟ نظرات، تجربیات و نکاتی را که فکر میکنید به کاربران کمک میکند را در بخش دیدگاه ها بنویسید.

سوالات متداول

منابع : Designspot و Mattressstores