انتخاب کفش مناسب کوهنوردی 🏔️ بدون شک، از مهم ترین بخش های آمادگی برای فعالیت های کوهستانی به شمار می رود. خرید و انتخاب یک کفش نامناسب می تواند باعث ایجاد تاول، درد مفاصل و بروز آسیب های جدی در مسیر های دشوار شود. در این راهنما از آی آر میکس، با نحوه انتخاب کفش مناسب برای کوهنوردی بر اساس نوع فعالیت، جنسیت و فصل آشنا شوید.

نحوه انتخاب کفش کوهنوردی

The Ultimate Guide To Choosing The Right Hiking Boots

خرید و انتخاب کفش مناسب کوهنوردی، اولین و مهم ترین گام برای تضمین سلامت در مسیر های کوهستانی است. لذت فعالیت های کوهستانی زمانی تکمیل می شود که یک جفت کفش مناسب تهیه کنید. از این رو برای یک انتخاب موفق، باید به نکات مهمی مانند نوع فعالیت، جنسیت، مدت و مسافت، میزان باری که حمل می کنید و فصل صعود توجه کنید. توجه به این جزئیات فنی، به اندازه دقت در انتخاب کفش مدرسه که برای سلامت پا در طول سال تحصیلی حائز اهمیت است، ضروری است. در این راهنما، به بررسی انواع کفش های کوهنوردی، ویژگی های فنی آن ها و نحوه انتخاب سایز مناسب خواهیم پرداخت. بنابراین، می توانید با انتخاب گزینه ای که متناسب با نیاز ها و برنامه کوهنوردی تان است، با خیال راحت در مسیر تجربیات کوهستانی قدم بردارید.

کفش مناسب کوهنوردی چی بخرم؟ (راهنمای گام به گام)

انتخاب کفش درست، به عنوان حیاتی ترین ابزار برای پیمودن مسیر های سخت به شمار می رود. برای آنکه از خرید خود مطمئن باشید و بهترین عملکرد را در کوهستان تجربه کنید، لازم است کفش ها را بر اساس کاربرد شان بشناسید. در این بخش، به بررسی انواع کفش مناسب کوهنوردی و طبیعت گردی و معرفی ویژگی های فنی مهم خواهیم پرداخت.

انواع کفش های کوهنوردی

تنوع زیادی در کفش های کوهنوردی از صندل تا کتانی وجود دارد. اما چکمه های کوهنوردی (Hiking Boots) و کفش های هایکینگ (Hiking Shoes) دو نوع از رایج ترین دسته بندی ها هستند. به طور کلی، چکمه های کوهنوردی معمولا زمخت تر هستند. رویه خارجی این نوع کفش بسیار بادوام تر است و غالبا تا بالای مچ پا را می پوشاند. همچنین، زیره میانی و خارجی سفت تر و حمایت کننده تری دارد. این چکمه ها اکثرا قابلیت ضد آب دارند، پا را کاملا گرم نگه می دارند و قابلیت تنفسی کمتری دارند. در مقابل، کفش هایکینگ، معمولا سبک تر است، ناحیه مچ پا یا قسمت های پایین تر را پوشش می دهد و زیره میانی و خارجی انعطاف پذیر تری دارد. این نوع کفش ها ممکن است ضد آب باشند یا نباشند، اما معمولا برای دفع رطوبت، حفظ قابلیت تنفسی و خشک شدن سریع طراحی می شوند.

معیار انتخاب کفش مناسب کوهنوردی چیست؟

نوع کفش کوهنوردی که انتخاب می کنید، معمولا به ترکیب جزئیاتی مانند مدت و مسافتی که طی می کنید، نوع زمین و میزان باری که قصد حمل آن را دارید، بستگی دارد.

مدت و مسافت

هرچه پیاده روی طولانی تر باشد، زیر پا و مچ پا به حمایت بیشتری نیاز دارند. در حالی که در برنامه های کوتاه تر یا معمولی، ممکن است به محافظت کمتری نیاز باشد.

نوع زمین (Terrain)

منظور از نوع زمین (Terrain)، درجه دشواری مسیر است. این معیار براساس هموار یا ناهموار بودن مسیر، مشخص می کند که چقدر می خواهید کفش تان زمخت، ضد آب، انعطاف پذیر و بلند برش باشد.

میزان بار (Load)

هرچه تجهیزات بیشتری حمل کنید، به چکمه های زمخت تر و حمایت کننده تر برای تضمین سلامت پا های خود نیاز دارید.

انواع چکمه های کوهنوردی (Hiking Boots)

۱- چکمه های کوهنوردی یک روزه (Daily Hiking Boots)

این کفش ها برای کوهنوردی و طبیعت گردی در مسیر های کوتاه تا چندین ساعت با وزن کوله سبک تا متوسط مناسب هستند. از ویژگی های آن می توان به ضد آب بودن، دوام و مقاومت در برابر سایش، برش بلند تر برای حمایت مچ پا اشاره کرد. چکمه های یک روزه غالبا سنگین هستند، قابلیت تنفسی و انعطاف پذیری کمی دارند و نیاز به دوره جا باز کردن (Break-In) دارند. در نتیجه، چنانچه کفش نیاز به اندکی جا باز کردن داشته باشد، می توانید با ترفند های نحوه گشاد کردن کفش آن را برای استفاده در مسیر های طولانی تر آماده کنید.

۲- چکمه های کوله گردی یا ترکینگ (Trekking/Backpacking Boots)

این چکمه ها برای حمل بار های سنگین تر و مسافت های بیشتر مانند سفر های چند روزه مناسب هستند. اکثر کفش های کوله گردی، دارای برش بلند تر هستند که برای حمایت عالی تا قسمت بالایی مچ پا را پوشش می دهند. این نوع کفش با زیره میانی سفت تری که دارد، مناسب برای حرکت در مسیر های ناهموار است. چنانچه قصد طبیعت گردی در مسیر سخت و کوله گردانی چند روزه دارید، بهتر است از این نوع کفش استفاده کنید که قابلیت حمایت و استحکام بالاتری دارد.

۳- چکمه های کوهنوردی سنگین (Mountaineering Boots)

این نوع چکمه به طور خاص برای مقابله با قله های برفی و زمین های به شدت سخت و ناهموار طراحی می شود. چکمه های سنگین اغلب در سه نسخه چکمه های عایق با ساختار چند لایه، سبک تر مناسب سه فصل بدون لایه عایق و پلاستیکی سخت با رویه داخلی نرم وجود دارند. به طور کلی، این نوع چکمه سفت از انواع دیگر است و برای پیمایش در ناهموار ترین زمین ها ساخته شده است.

انواع کفش های کوهنوردی (Hiking Shoes)

۱- کفش تریل رانینگ (Trail-Running Shoes)

کفش تریل رانینگ انعطاف پذیر تر از انواع دیگر کفش های کوهنوردی است. این کفش در دسته کفش مناسب کوهنوردی سبک قرار دارد و برای پیمایش های سریع تر بسیار مناسب است. از طرف دیگر، متناسب با میزان زمخت بودن زیره خارجی، این کفش ها معمولا برای پیمایش در زمین های سبک و نیمه ناهموار بهترین انتخاب هستند. به طور معمول، کوهنوردانی که سریع حرکت میکنند یا کوهنوردانی که به پیاده روی در مسیر های طولانی علاقمند هستند، اغلب از کفش های تریل رانینگ استفاده می کنند.

۱- کفش اپروچ (Approach Shoes)

کفش های اپروچ به منظور انتقال راحت بین پیاده روی و صعود های فنی سبک طراحی شده اند. این کفش ها در واقع ترکیبی از کفش هایکینگ سبک و کفش صخره نوردی (Climbing Shoes) هستند. از ویژگی های متناسب این کفش می توان به چسبندگی عالی، ساختار حمایتی و میزان راحتی و انعطاف پذیری اشاره کرد.

۳- کفش مینیمالیست (Barefoot Or Minimalist Shoes)

استفاده از کفش های مینیمالیست برای کوهنوردی اغلب به فعالیت های بسیار سبک و افراد دارای تجربه محدود می شود. در واقع، هدف از تولید این کفش ها، شبیه سازی تجربه راه رفتن با پای برهنه (Barefoot) است؛ از این رو کاربرد های تخصصی دارد. برخی از کوهنوردان به منظور تمرین و تقویت عضلات کف و مچ پا از آن استفاده می کنند. اما به طور کلی، این کفش حمایت و قابلیت ضربه گیری کمی در برابر سنگ ها و مسیر های ناهموار دارد. در نتیجه برای مسیر های فنی با کوله سنگین اصلا انتخاب مناسبی نیست.

جزئیات فنی مهم در کفش های کوهنوردی

برای یک انتخاب دقیق و مناسب، باید سه جزء کلیدی را در کفش در نظر بگیرید: مواد رویه، زیره میانی و زیره خارجی. به طور کلی، مواد رویه مانند چرم تمام دانه یا ترکیبات مصنوعی، بر دوام، وزن و مقاومت در برابر آب اثر می گذارند. همچنین وجود غشاء های مانند GORE-TEX برای کفش کوهنوردی مناسب چهار فصل ضروری است. اما باید بدانید که این غشاء ممکن است باعث کاهش قابلیت تنفسی کفش شود. از طرف دیگر، زیره میانی (Midsole) وظیفه جذب ضربه و سفتی کفش را بر عهده دارد تا از خستگی مفاصل جلوگیری کند. این در حالی است که حمایت داخلی باعث می شود تا مچ پا در مسیر های سخت پیچ نخورد. نهایتا، جنس و الگوی عاج ها (Lugs) در زیره خارجی باید متناسب با زمین انتخاب شود تا ایمنی شما حفظ شود. توجه کنید برای صعود های تخصصی برفی سازگاری با کرامپون (Crampons) امری حیاتی است.

نحوه انتخاب سایز مناسب کفش کوهنوردی (زنانه و مردانه)

مهم ترین عامل در راحتی و سلامت پا در کوهستان، سایز دقیق و فیت (Fit) بودن کفش است. یک کفش با سایز نامناسب، قطعا باعث ایجاد تاول و آسیب های مفصلی می شود. انتخاب سایز مناسب، مخصوصا در هنگام خرید کفش مناسب کوهنوردی زنانه و مردانه، نیاز به دقت در چند نکته کلیدی دارد:

۱- زمان خرید و جوراب

توصیه می شود هنگام خرید کفش کوهنوردی، شرایط واقع بینانه را شبیه سازی کنید. از این رو، خرید کفش را به ساعات پایانی روز موکول کنید. در این بازه زمانی، سایز پا در بیشترین حالت خود قرار دارد و این اطمینان وجود دارد که کفش در طول پیمایش، پای شما را آزار نخواهد داد. علاوه بر این، همیشه کفش را به همراه جوراب ضخیم و مناسب کوه بپوشید. زیرا ضخامت و بافت جوراب، فیت نهایی کفش را به شکل قابل توجهی تغییر می دهد.

۲- میزان فاصله انگشتان

هنگام امتحان کردن کفش، به میزان فضای پنجه پا (Toe Box) توجه کنید. کفش باید در طول انگشتان فضای خالی داشته باشد تا بتوانید پا را به راحتی تکان دهید. به طور معمول این فاصله حدود ۱ تا ۱/۵ سانتی متر است. برای اطمینان از مناسب بودن سایز، نیاز است کفش خود را درست ببندید. پیشنهاد میکنیم، چنانچه نمیدانید نحوه بستن درست چگونه است، از ترفند های بستن بند کتانی استفاده کنید. پس از بندن صحیح کفش، پاشنه خود را به انتهای کفش بچسبانید و مطمئن شوید می توانید انگشتان خود را به سمت بالا و پایین تکان دهید.

۳- تست سرازیری و سربالایی

پس از انتخاب سایز، باید کفش ها را در شرایط شبیه سازی شده تست کنید. در نتیجه، می توانید بر روی یک سطح شیب دار مانند پله، پایین و بالا بروید. دقت کنید در تست سراشیبی، انگشت پا نباید به نوک داخلی کفش برخورد کند. اگر انگشت ضربه بخورد، به این معنا است که سایز کفش بزرگ است و در فرود های طولانی امکان سیاه شدن ناخن و تاول وجود دارد. همچنین، در تست سربالایی نیز، پاشنه پا باید محکم در ناحیه پاشنه کفش (Heel Cup) ثابت بماند. اگر پاشنه زیادی حرکت کند، کفش حجم کافی برای پا شما ندارد و امکان ایجاد تاول در این قسمت وجود دارد.

۴- توجه به آناتومی کفش (تفاوت کفش مردانه و زنانه)

کفش های کوهنوردی بر اساس تفاوت های آناتومیک بین پاهای زن و مرد، قالب گیری و طراحی می شوند. در نتیجه نادیده گرفتن این تفاوت، می تواند باعث ایجاد آسیب، ناراحتی و عدم ثبات شود. به طور کلی، کفش کوهنوردی بانوان معمولا در عرض پاشنه باریک تر، دارای حجم کمتر در قالب طراحی، قوس بلند تر و قابلیت حمایت پاشنه باریک را دارند. این موارد در قالب گیری و طراحی کفش برای آقایان کاملا برعکس است. در نتیجه، برای دستیابی به بهترین فیت و دقیق ترین سایز، توصیه می شود که زن و مرد کفش متناسب خود را انتخاب کنند تا از حمایت و ثبات کافی در ناحیه پاشنه و مچ برخوردار باشند.

معرفی بهترین برند کفش کوهنوردی

انتخاب و خرید کفش از یک برند معتبر، کیفیت و دوام کفش کوهنوردی را تضمین می کند. در این قسمت، به معرفی و بررسی بهترین برند های خارجی و داخلی می پردازیم.

۱- بهترین برند های خارجی

۲- بهترین کفش کوهنوردی ایرانی

در سال های اخیر، برخی از تولیدکنندگان داخلی با تمرکز بر کیفیت ساخت بالا و ارائه قیمت مناسب، محصولات قابل رقابتی را روانه باز کردند. دقت کنید، زمان انتخاب برند های ایرانی برای کفش کوهنوردی، حتما جنس رویه و زیره کفش را چک کنید تا مقاوم و اصل باشد.

جمع بندی

انتخاب کفش کوهنوردی فراتر از یک خرید ساده است. این کفش، مهم ترین ابزار تضمین کننده سلامت در طبیعت است. دقت کنید، در کنار توجه به انتخاب سایز مناسب و آناتومی کفش، به نکات ضروری و مهم دیگر مانند فصل فعالیت و اصل بودن کفش نیز توجه کنید. برای تهیه کفش کوهنوردی اصل، همیشه خرید از فروشندگان معتبر را در اولویت قرار دهید. زیرا کفش های فیک نه تنها دوامی ندارند، بلکه از نظر فنی و ایمنی کاملا غیر اعتماد هستند. در صورتی که به حمایت بیشتر در ناحیه قوس پا نیاز دارید، حتما از کفی های طبی در قسمت زیره داخلی استفاده کنید. همچنین، هنگام انتخاب کفش به فصل صعود توجه کنید. کفش مناسب کوهنوردی در تابستان باید قابلیت تنفسی داشته باشد. در صورتی که کفش صعود های زمستانی باید دارای عایق کافی باشد. در نهایت، هر کفش دوره ای برای جا باز کردن نیاز دارد. پس سعی کنید حداقل یک هفته پیش از صعود اصلی، کفش را بپوشید تا جا باز کند.

سوالات متداول

نظرات و پیشنهادات شما؟

تجربه شما از خرید و انتخاب کفش مناسب برای کوهنوردی چیست؟ برای طبیعت گردی یا پیاده روی کدام نوع کفش انتخاب شما است؟ برای انتخاب سایز مناسب توجه به کدام ویژگی اثرگذار بود؟ اگر مجبور به انتخاب تنها یک نکته برای انتخاب سایز مناسب باید، آن نکته کدام است؟ نظرات و تجربیات خود را با کاربران و ما به اشتراک بگذارید تا بهترین انتخاب را در تهیه سایز و نوع کفش رقم بزنید.